Blog
Power BI ve Excel’de Power Query ile Veriyi Profesyonelce Dönüştürmenin En Kapsamlı Rehberi
Günümüzde veriye sahip olmak artık bir ayrıcalık değil. Asıl fark yaratan şey,
veriyi doğru şekilde hazırlamak, dönüştürmek ve analiz edilebilir hale getirmek.
İşte tam bu noktada karşımıza çıkan kavram: ETL.
Bu yazının sonunda:
- ETL’in ne olduğunu değil, neden vazgeçilmez olduğunu
- Power BI ve Excel’de Power Query’nin ETL sürecindeki gerçek rolünü
- “Bu işlem Excel’de mi yapılmalı, Power BI’da mı?” sorusunun net cevabını
- Performans, sürdürülebilirlik ve kurumsal veri mimarisi açısından doğru yaklaşımı
çok net bir şekilde anlayacaksın.
ETL Nedir? (Extract – Transform – Load)
ETL, verinin ham halinden, analiz edilebilir ve güvenilir bir forma
dönüşmesini sağlayan sürecin adıdır.

1️⃣ Extract (Çek)
Veri neredeyse oradan alınır:
- Excel dosyaları
- CSV / TXT dosyaları
- SQL Server, Oracle, MySQL
- SharePoint listeleri
- Web API’ler
- JSON / XML servisleri
- ERP / CRM sistemleri
Önemli: Extract aşaması “veriyi almak” değildir, veriye zarar vermeden kopyalamaktır.
2️⃣ Transform (Dönüştür)
ETL’in kalbi ve en kritik aşaması.
Bu aşamada veri:
- Temizlenir
- Standartlaştırılır
- İş kurallarına uygun hale getirilir
- Analize hazır yapıya dönüştürülür
Örnek dönüşümler:
- Boş ve hatalı kayıtların temizlenmesi
- Metin–sayı–tarih tiplerinin düzeltilmesi
- Ay, yıl, hafta gibi zaman kırılımlarının eklenmesi
- Birden fazla tablonun ilişkilendirilmesi
- Kolonların bölünmesi veya birleştirilmesi
3️⃣ Load (Yükle)
Dönüştürülen veri:
- Power BI veri modeline
- Excel tablo yapısına
- Veri ambarına
- Analiz veya raporlama ortamına
yüklenir.
Yanlış bilinen: ETL sadece veri ambarı için yapılmaz.
Doğru: Power BI ve Excel de ETL aracıdır.
Power Query Nedir?
Power Query, Microsoft ekosisteminde ETL sürecini gerçekleştiren motorun adıdır.

Nerelerde bulunur?
- Excel → Veri Al & Dönüştür
- Power BI Desktop → Transform Data
Aynı motor, aynı mantık, aynı dil: M Language
Power Query = ETL Motoru (Ama Kod Yazmadan)
Power Query’nin en güçlü yanı şudur:
Kullanıcı butonlara basar, arkada kod yazılır.
Her yaptığın işlem, arkada M dili ile kayıt altına alınır.
Örnek:
- “Kolonu böl”
- “Satırları filtrele”
- “Türü değiştir”
Bunların tamamı tekrar çalıştırılabilir, otomatik,
sürdürülebilir işlemlerdir.
Power Query ile Yapılan İşlemler Neden “Gerçek ETL”dir?
Çünkü:
| Özellik | Klasik Excel | Power Query |
|---|---|---|
| Tekrar çalıştırılabilir | ❌ | ✅ |
| Kaynağa bağlı | ❌ | ✅ |
| Otomatik yenileme | ❌ | ✅ |
| Logik & izlenebilir | ❌ | ✅ |
| Kurumsal ölçek | ❌ | ✅ |
Power Query ile yapılan her adım, kurumsal ETL mantığına uygundur.